Năm Ấy Hoa Nở 1981 Chương 665: Tôi cược vào vận nước

Sau khi Lý Dã nói xong, cô Kha mỉm cười dịu dàng bảo: “Lý Dã, lời cháu nói nghe thật hăng hái, phấn chấn đấy! Nếu cô mặt dày mượn dùng một chút, lần sau đi làm báo cáo có thể dùng thẳng làm bản thảo luôn.”

Cô Kha làm trong hệ thống giáo dục, khi làm báo cáo nhất định phải khơi dậy động lực “phấn đấu” của người học, mà những lời vừa rồi của Lý Dã quả thực rất hợp ý.

“Hai đứa còn khách sáo gì nữa?” Văn Khánh Thịnh cười cười, cố ý nghiêm mặt sai Lý Dã: “Tối nay viết cho dì Kha của cháu một bài, nhất định phải khiến người nghe xong càng thêm hăng hái, càng thêm tự tin.”

“Vâng, tối nay cháu chỉnh sửa lại một chút, nhất định khiến dì Kha hài lòng.”

Lý Dã mỉm cười gật đầu, khiêm tốn nhận lời.

Nhưng Lý Trung Phát lại nhíu mày, nghi hoặc hỏi: “Tiểu Dã à! Cháu nói đèn tháp muốn chuyển các ngành công nghiệp trung – thấp cấp, thậm chí trung – cao cấp của mình ra nước ngoài, còn bảo là xu thế không thể đảo ngược, vậy họ chuyển hết nhà máy đi rồi, công nhân trong nước họ làm gì?”

Lý Dã gật đầu đáp: “Theo quan sát của cháu, đèn tháp sẽ giữ lại các ngành công nghệ mũi nhọn, đồng thời dồn trọng tâm phát triển vào những ngành có lợi nhuận cực cao khác, mà những ngành lợi nhuận cao đó, chúng ta không phát triển được, ít nhất là hiện tại chưa phát triển được.”

Lý Trung Phát kinh ngạc hỏi: “Ngành lợi nhuận cao gì mà chúng ta không làm được? Chẳng lẽ đào vàng trên mặt trăng à?”

“…”

Lý Dã sững lại một chút, không nhịn được cười hỏi: “Ông nội, ông nghe ai nói chuyện đào vàng trên mặt trăng thế?”

Lý Trung Phát thản nhiên nói: “Nhiều người nói lắm mà! Chỉ một tháng trước, cái tàu con thoi gì đó, Challenger chẳng phải nổ tung sao? Có người bảo họ định lên mặt trăng đào vàng…”

“Không có đâu, ông nội đừng nghe họ nói bừa.”

Lý Dã lập tức lúng túng, vì cô Kha và Văn Khánh Thịnh đều đang ở bên cạnh! Tuy gần như đều là người nhà cả rồi, nhưng ngoài mặt không cười, trong lòng chẳng lẽ không cười sao?

Không ngờ Văn Khánh Thịnh cũng tiếp lời: “Chuyện này chú cũng từng nghe người ta nói, mà còn là nhà nghiên cứu nói đấy.

Họ bảo trên mặt trăng có nguồn kim loại quý rất phong phú, người đèn tháp có trình độ thăm dò mặt trăng đứng đầu toàn cầu, nếu họ đi đầu khai thác mặt trăng thì giá trị tài phú không thể ước lượng.”

Thôi được, bây giờ là thập niên tám mươi, người bị kế hoạch Chiến tranh giữa các vì sao che mắt đâu chỉ một hai. Ngay cả đội ngũ tham mưu bên phía Liên Xô cũng từng bị lừa.

Việc đèn tháp thành công đổ bộ mặt trăng khiến người ta tâm phục khẩu phục thừa nhận họ là cường quốc khoa học kỹ thuật dẫn đầu thế giới, khiến vô số nhà nghiên cứu và nguồn vốn nghiên cứu ùn ùn kéo đến,

Họ ào ạt đổ vào đèn tháp, như quả cầu tuyết càng lăn càng lớn, thúc đẩy khoa học kỹ thuật của đèn tháp phát triển mạnh hơn nữa, đồng thời biến đèn tháp thành “máy gặt nhân tài” hàng đầu toàn cầu.

Không nói đâu xa, riêng Thung lũng Silicon đã có 250 nghìn kỹ sư người Hoa, trong đó riêng sinh viên tốt nghiệp Đại Thanh đã hơn một vạn người.

Có thể nói vào thập niên tám mươi, chín mươi, tất cả mọi người trên thế giới, thậm chí cả Liên Xô, đều đang suy nghĩ “chúng ta phải học thế nào mới theo kịp bước chân của đèn tháp”, mà chẳng ai nghĩ đến chuyện “đèn tháp là sai”.

Có hiệu ứng hút như vậy tồn tại, mẹ nó, cho dù chuyện đổ bộ mặt trăng là giả, chẳng phải cũng phải biến thành thật sao?

Lý Dã bất đắc dĩ nói: “Chú Văn, cái này cháu thật sự chưa từng suy nghĩ, cái cháu nói là những ngành lợi nhuận cao khác, thực ra dựa trên nền tảng tư bản hùng mạnh – đó là ngành dịch vụ tài chính.

Tư bản không trực tiếp sản xuất, họ chỉ phụ trách mua bán.

Chúng ta có thể ví đèn tháp như một đại địa chủ rất giàu có, còn chúng ta bị phân thành tiểu nông, thậm chí tá điền. Họ bán cho chúng ta giống, công cụ, đến khi chúng ta được mùa, họ sẽ lấy đi một lượng lớn lương thực, rồi lại bán với giá cao hơn.”

“Thế chẳng phải là bóc lột sao?”

Lý Trung Phát nhíu mày nói: “Hóa ra ngành lợi nhuận cao cháu nói là bóc lột à? Nói đến bóc lột thì ai mà chẳng biết? Sao lại bảo chúng ta không làm được? Chẳng qua chúng ta không có cái lòng dạ đen tối ấy thôi.”

Lý Dã lúng túng cười cười: “Ông nội, ông cũng từng gặp địa chủ rồi mà. Địa chủ đâu chỉ biết bóc lột, họ còn phải hiểu canh tác, hiểu buôn bán, hiểu cho vay nặng lãi… Làm địa chủ cũng là một môn học.”

“…”

Lý Trung Phát sững lại, theo phản xạ định quát Lý Dã mấy câu, nhưng rồi như nghĩ tới điều gì, nhíu mày trầm ngâm.

Cuối cùng ông miễn cưỡng nói: “Bản lĩnh của địa chủ đa phần chỉ là mấy trò hư trương thanh thế, cùng lắm cũng chỉ là chút bản lĩnh mỏng như tờ giấy.”

“Nhưng họ có tiền, có đất.”

Lý Dã nghiêm túc nói: “Ông nội, nhà tiểu nông bữa no bữa đói, dù thông minh đến đâu cũng khó xoay mình. Nhưng nhà địa chủ có tiền có đất, tức là có vốn để bóc lột.

Hiện giờ đèn tháp muốn chuyển những mảnh ruộng nước màu mỡ nhất cho Nhật, Hàn canh tác. Chúng ta muốn thuê ruộng nước của họ, họ không cho, chỉ chịu cho thuê mấy mảnh đất khô cằn, năng suất thấp.”

“Chúng ta phải sản xuất cả một tàu đầy áo sơ mi mới đổi được một chiếc máy bay của họ, đó chính là sự khác biệt giữa ruộng nước và đất khô.”

Giọng Lý Dã trở nên trầm xuống: “Ông nội, mấy năm nay ông không hỏi cháu ở ngoài làm gì, cháu cũng không nói. Nhưng hôm nay cháu nói cho ông biết,

Cháu muốn cướp ruộng nước của họ. Cháu muốn phát triển ngành công nghiệp cao cấp hơn. Ngành họ cho chúng ta phát triển, cháu sẽ làm. Ngành họ không cho phát triển, cháu cũng sẽ lén mà làm.”

“…”

Lý Trung Phát im lặng mấy giây, đưa tay sờ hộp thuốc lá, rồi mới chợt nhớ ra cô Kha và Văn Lạc Du cũng đang ở đây, liền thuận tay rút khăn tay lau mồ hôi trên trán.

Nhưng Văn Khánh Thịnh lại lấy hộp thuốc ra, đưa cho Lý Trung Phát một điếu, còn châm lửa giúp ông.

Chuyện này cũng chỉ có thể xảy ra vào thập niên tám mươi, chứ vài chục năm sau, Văn Lạc Du chắc chắn đã giật phắt đi rồi.

Cô Kha nghiêm nghị nhìn Lý Dã, trầm giọng hỏi: “Vậy đây chính là rủi ro cháu nói sao? Cháu cướp ruộng nước của họ, sợ bị họ uy hiếp?”

Lý Dã gật đầu: “Trong thời gian ngắn chắc chắn chưa uy hiếp được, đây không phải chuyện một sớm một chiều. Nhưng với cái khí phách không chịu thua của người Hoa chúng ta, cháu nghĩ sớm muộn cũng sẽ va chạm.”

“Va thì va, ai sợ ai? Tưởng như chưa từng đánh địa chủ chắc.”

Lý Trung Phát dụi tắt điếu thuốc vừa hút được mấy hơi, nhìn thẳng vào mắt Lý Dã hỏi: “Vậy cháu tính thế nào? Dì Kha của cháu nói với ông, cháu bảo trong điện thoại có nguy hiểm, nên chúng ta mới bay sang ngay.

Cháu dụ chúng ta sang đây, trong lòng chẳng lẽ không có dự tính gì chứ?”

“…”

“Trong lòng cháu đương nhiên có chút dự tính.”

Lý Dã cười cười, hỏi Lý Trung Phát: “Ông nội, hồi đó cháu nghe bà nội kể, đội du kích của ông thực lực cũng chẳng ra sao,

Xung quanh nào thổ phỉ, nào đội tự vệ, ít nhất cũng có hơn chục nhóm, cuối cùng sao đều bị ông thu nạp hết?”

Lý Trung Phát cười ha hả: “Vì chúng ta có tổ chức, có chỗ dựa!”

“Đúng, có chỗ dựa.”

Lý Dã thở dài một hơi, ngẩng đầu nhìn cô Kha và mọi người, thẳng thắn nói: “Xét theo góc độ kinh tế học, làm ăn có nhiều mô hình như đầu cơ, đầu tư…

Mấy năm nay cháu chủ yếu là đầu cơ, đầu tư chỉ chiếm thiểu số, mà vận may cũng không tệ, kiếm được không ít tiền. Rất nhiều ông trùm tài chính, nhà đầu tư của đèn tháp cũng đi theo con đường tương tự.”

“Nói thật, với số tiền hiện giờ trong tay cháu, nhà ta có tiêu xài thả ga, tám đời cũng không hết.

Nhưng nếu tiếp tục đi theo con đường này, tối đa vài năm nữa cháu phải rút lui, vì tiền kiếm quá nhiều rồi. Dù sao tiền bạc đến một mức nào đó cũng sẽ chiêu họa.”

Tiền bạc khi đạt tới một quy mô nhất định, chắc chắn sẽ chuốc họa. Hai người họ Triệu đời sau chính là ví dụ.

Triệu Bằng kia chẳng phải có rất nhiều vệ sĩ sao? Nếu không, chuyện ở Bali đã sớm đến lượt hắn rồi. Nhưng cuối cùng chẳng phải vẫn không đấu lại người ta sao?

Nếu gã chơi tiền ảo kia có thể nói là không đủ tầm, thì người còn lại lái xe xuống nước kia, doanh nghiệp gia tộc của họ nằm trong top một trăm doanh nghiệp của đèn tháp, chẳng lẽ cũng không đủ tầm sao?

Hơn nữa khi tiền đạt tới một lượng nhất định, nó chỉ còn là một chuỗi con số. Thứ còn hấp dẫn hơn cả con số là gì?

Lý Dã hiểu rất rõ.

Lý Dã hít một hơi, nói: “Vì vậy cháu muốn đi theo một mô hình khác — cược vào vận nước. Toàn bộ tiền đầu cơ cháu kiếm được, cháu sẽ đầu tư vào ngành sản xuất ở nội địa. Lương công nhân cháu muốn tăng, kỹ thuật và thiết bị của nhà máy cháu muốn nâng cấp.

Ngành công nghệ cao nội địa cần, cháu sẽ dốc hết sức mà ‘trộm’ về. Một người vinh thì cùng vinh, một người suy thì cùng suy. Mà một số doanh nghiệp của đèn tháp cũng đi theo con đường này.”

Lý Dã thở dài, tiếp tục: “Nhưng con đường này nói thì dễ, làm mới khó, khó hơn đầu cơ kiếm tiền rất nhiều…”

“…”

Cô Kha nhìn Lý Dã, nghiêm túc hỏi: “Cháu thấy khó ở đâu?”

Lý Dã nói thẳng: “Thiếu người. Trong tay cháu thiếu đủ người thích hợp. Nhân tài nghiên cứu khoa học, nhân tài quản lý, mà còn phải là người cùng một lòng với cháu.

Ý định ban đầu của cháu là trước tiên đầu tư vào ngành công nghệ cao ở đèn tháp, sau đó thông qua vận hành thương mại quốc tế phức tạp để phân tán rủi ro, rồi tìm cách chuyển về nội địa. Mỗi một quá trình đều cần người, cần người có năng lực, là người mình.”

Lý Dã dang tay, bất lực nói: “Nhưng cháu đi đâu tìm được nhiều người mình như vậy? Huống chi với cái bộ dạng còn trẻ măng như cháu, người ta có tin cháu không? Ngược lại, cháu làm sao biết họ có đáng tin hay không?”

Cấu thành của một doanh nghiệp lớn, vốn, kỹ thuật, thiết bị dĩ nhiên không thể thiếu, nhưng “con người” mới là then chốt.

Một bộ máy quản lý vận hành trơn tru đâu phải bỏ chút tiền là có thể dựng lên trong một đêm.

Thương hiệu quần áo Phong Hoa Lý Dã làm là loại hình doanh nghiệp có ngưỡng thấp nhất, còn phải dựa vào đào góc tường, moi từ các xí nghiệp may quốc doanh ra rất nhiều thợ cả lão luyện, mới miễn cưỡng vận hành được rồi mở rộng phát triển.

Vậy ngành sản xuất trung cấp cần bao nhiêu người?

Mà bây giờ Lý Dã còn muốn chuyển công nghệ cao từ hải ngoại về trong nước, loại người này đi đâu tìm? Làm sao tin tưởng?

Vấn đề là Lý Dã đâu chỉ đầu tư một ngành, một doanh nghiệp. Bao nhiêu vị trí CEO còn trống, đi đâu tìm người lấp vào?

Nói khó nghe một chút, chỉ cần một quản lý nòng cốt ăn cây táo rào cây sung, là có thể khiến cả kế hoạch đổ sông đổ biển, thậm chí còn kéo cả Lý Dã xuống nước.

Nếu không có chút chỗ dựa, ở hải ngoại chỉ cần bị giam giữ một lần là không về được.

Thế nhưng khi Lý Dã nói xong “khó khăn lớn bằng trời” này, dù là cô Kha, Văn Khánh Thịnh hay Lý Trung Phát, tất cả đều bật cười.

Cô Kha nói: “Cháu bảo thiếu ngoại tệ thì đúng là chúng ta thiếu, nhưng cháu bảo thiếu người thì chúng ta không thiếu.”

Lý Trung Phát trầm giọng: “Cái gì mà lông còn chưa mọc đủ? Cháu trẻ thì đã sao, chẳng phải còn có chúng ta sao! Chúng ta thứ khác không giỏi, nhưng sàng lọc nhân tài đáng tin thì vẫn có một bộ phương pháp.”

Văn Khánh Thịnh cũng cười nói: “Những rủi ro cháu nói thực ra cũng không có gì ghê gớm. Trước đây chúng ta có kinh nghiệm đấu tranh sau lưng địch rất phong phú, truyền thống cũ đâu có mất đi.”

Nhìn ba vị trưởng bối đều tỏ thái độ, trong lòng Lý Dã lập tức yên tâm hẳn.

Đối với cá nhân, một số khó khăn là núi cao vực sâu, nhưng đối với một tổ chức hùng mạnh, căn bản chẳng đáng là gì.

Đời sau từng có người nói — quan trường biến ảo khôn lường, trên mảnh đất này đâu đâu cũng có những kẻ tài hoa lẫy lừng nhưng thất bại.

Chỉ cần cho họ một cơ hội, họ có thể liều cả mạng mà chơi ra hoa ra gấm cho bạn xem.

(Hết chương)