Năm Ấy Hoa Nở 1981 Chương 602: Lợi nhỏ như đầu ruồi

“Không không, tôi đâu có coi thường ai.”

Lý Dã phủ nhận lời chất vấn của Thái Mẫn Oánh. Dù sao thì đây cũng là tiểu sư muội mà ngay cả Du Tú Phân cũng phải dè chừng, Lý Dã – một tiểu sư đệ – tốt nhất đừng nên tranh cãi miệng lưỡi với người ta.

Nhưng Thái Mẫn Oánh lại thẳng thắn nói:

“Anh không cần phủ nhận đâu. Những ngày tôi về nước, tôi gặp quá nhiều người giống như anh.
Rõ ràng trong lòng đang cười nhạo những người từ nước ngoài trở về như chúng tôi, nhưng ngoài mặt vẫn giả vờ lịch sự.

Ví dụ như bản kiến nghị này của tôi, rõ ràng là chính họ bảo tôi dựa theo kinh nghiệm thành công ở nước ngoài để viết và nộp lên, nhưng cuối cùng lại quay về chỗ thầy. Thật đúng là… giả tạo.”

“…”

Lý Dã nhìn về phía thầy Trương Khải Ngôn, trong lòng nghĩ: “Lúc này đáng lẽ thầy phải ra mặt rồi chứ.”

Nhưng Trương Khải Ngôn lại nhìn Lý Dã, giống như đang nói: “Đám trẻ cãi nhau thì người lớn không xen vào.”

Lý Dã không nhịn được cười, rồi nói:

“Tôi quen vài người bạn từng du học trở về, tôi rất kính trọng họ. Vì vậy xin Thái sư tỷ đừng tùy tiện suy đoán.”

Thật ra Lý Dã không hề bài xích “phe hải quy”, hoặc nói đúng hơn là anh không bài xích những người du học về nhưng thực tế. Nghê Đại Thần chính là một ví dụ rất tốt.

Chỉ có điều trước khi ra nước ngoài, Nghê Đại Thần đã trải qua nhiều năm rèn luyện ở tầng lớp cơ sở xã hội, vì vậy sau khi trở về, mỗi quyết định ông đưa ra đều xuất phát từ thực tế.

Nghê Đại Thần hiểu rất rõ rằng bất kỳ kế hoạch nào muốn triển khai, không chỉ phải cân nhắc tính đúng đắn của bản thân kế hoạch, mà còn phải cân nhắc môi trường thực hiện, cũng như khả năng chịu đựng của người thực thi.

Không thể nào yêu cầu một người chưa từng thấy máy tính, sau ba ngày đào tạo đã phải viết được code cho bạn.

Còn kiểu “tôi chỉ cần kết quả, không cần biết quá trình”, nếu dùng đúng thì có thể ép ra tiềm năng của con người, nhưng nếu dùng sai thì rất dễ ép người ta đến mức phản kháng.

Vì vậy trong hoàn cảnh đại lục hiện nay, bất kỳ biện pháp cải cách nào cũng phải cân nhắc hậu quả sau khi thực hiện.

Còn Thái Mẫn Oánh thì thành tích xuất sắc,一路 học từ cử nhân lên thạc sĩ rồi trở về nước, là một người theo trường phái lý luận tiêu chuẩn. Những kiến nghị cô đưa ra hoàn toàn xây dựng trên lý thuyết.

Chính sách này có khả thi không?

Đương nhiên là khả thi! Không tin thì nhìn nước Đăng Tháp, nhìn nước Anh mà xem, họ đều làm như vậy, chắc chắn có thể thành công.

Nhưng nếu lỡ không thành công thì sao?

Những tổn thất khổng lồ đó ai sẽ gánh?

Cuối cùng vẫn sẽ bị chia đều lên đầu người dân.

Cho nên, bất cứ thay đổi nào dựa trên nền tảng hiện tại đều phải cẩn thận, cẩn thận rồi lại cẩn thận, điều chỉnh rồi lại điều chỉnh.

Còn Lý Dã – một kẻ “treo hack” – vì biết rõ kết quả cuối cùng, nên mới có thể đứng đúng hướng nhất.

Nếu Thái Mẫn Oánh khiêm tốn trao đổi với anh, Lý Dã cũng không ngại giúp cô một tay. Dù sao cũng là tình nghĩa đồng môn, kết thêm một thiện duyên cũng tốt.

Nhưng bây giờ Thái Mẫn Oánh kiêu ngạo ngút trời, vậy anh cần gì phải dính vào nhân quả?

Những người kiểu “đi thỉnh kinh trở về” như Thái Mẫn Oánh thường rất nóng lòng muốn chứng minh giá trị của mình.

Hôm nay, cô muốn tìm sự xác nhận từ Lý Dã.

“Vậy được rồi! Anh nói anh không hiểu, vậy chỗ nào không hiểu? Tôi giải thích trước, rồi mọi người cùng thảo luận, được không?”

“…”

Cuối cùng Lý Dã cũng hiểu sự khó nhằn của Thái Mẫn Oánh.

Cô thích nói chuyện lý lẽ với người khác, mà kiểu người thích lý lẽ còn khó đối phó hơn cả người không nói lý.

Lý Dã nghĩ một lát, rồi chỉ vào hai điểm trên bản kiến nghị và nói:

“Vậy chúng ta bàn về hai điểm này đi. Tại sao cô cho rằng đường sắt và điện lực ở đại lục có thể tiến hành cải cách tư hữu hóa?”

“Vì sao lại không thể?”

Thái Mẫn Oánh ngạc nhiên nói:

“Anh chẳng lẽ chưa từng đi tàu hỏa ở đại lục sao? Anh không hiểu rằng giao thông thông suốt là bảo đảm quan trọng để giải phóng sức sản xuất à?

Còn điện lực lại càng quan trọng hơn. Không có đủ điện, công nghiệp hóa căn bản không thể tiến hành.

Hiện tại chúng ta thiếu vốn, thiếu kinh nghiệm quản lý tiên tiến, thiếu công nghệ kỹ thuật tiên tiến…”

Thái Mẫn Oánh liệt kê một loạt khó khăn và nhu cầu thực tế, rồi hỏi ngược lại:

“Xin hỏi bạn học Lý Dã, nếu anh cho rằng tư hữu hóa là sai, vậy nên giải quyết thế nào?”

“…”

Lý Dã im lặng hai giây, rồi lạnh lùng nói:

“Nếu cô biết tầm quan trọng của điện lực và đường sắt, vậy cô càng phải hiểu rằng chúng ta tuyệt đối không thể để bị người khác khống chế.

Vay tiền để phát triển thì được, nhập khẩu thiết bị và công nghệ cũng được.

Nhưng không cho phép tư nhân góp vốn, càng không cho phép vốn nước ngoài góp vốn.”

Ở kiếp trước, Lý Dã từng nghe một số luận điệu.

Ví dụ như:

“Đường sắt lỗ → đường sắt là doanh nghiệp nhà nước → doanh nghiệp nhà nước lỗ → doanh nghiệp nhà nước hiệu suất thấp → vấn đề thể chế → giải quyết thế nào → để kinh tế tư nhân nắm cổ phần! Để sức mạnh của tư bản tạo lợi nhuận!”

Hoặc như hai tập đoàn dầu khí lớn thua lỗ nghiêm trọng, nên phải tư hữu hóa, vân vân.

Có người thích gom những luận điệu này lại, gọi đó là “Cẩm nang luyện thành tay sai kinh tế”.

Thái Mẫn Oánh bật cười lắc đầu:

“Các quốc gia phát triển trên thế giới đều cho tư nhân vận hành đường sắt. Thật không hiểu anh đang lo lắng cái gì, các anh đang lo lắng cái gì?”

Lời này của Thái Mẫn Oánh đã kéo cả thầy Trương Khải Ngôn vào, bởi vì trước đó Trương Khải Ngôn cũng từng mạnh mẽ phản đối ý tưởng của cô.

Nhưng Thái Mẫn Oánh cảm thấy mình không sai.

Đường sắt chở khách thua lỗ là chuyện khắp thế giới đều có.

Ở đời sau, không ít quốc gia dân chủ không chịu nổi khoản lỗ này, gần như đều tư hữu hóa đường sắt, sau đó chính là tăng giá vé.

Nếu đường sắt đại lục bị tư hữu hóa, vậy giá vé các tuyến đông khách ở miền Đông có tăng gấp đôi không?

Các tuyến phía Tây ít khách, số chuyến tàu có bị cắt giảm một nửa không?

Đó còn là suy nghĩ theo hướng có lương tâm.

Nếu không có lương tâm, tàu chậm vỏ xanh giá rẻ sẽ bị hủy bỏ hết, tất cả đều bắt bạn bỏ tiền lớn đi tàu cao tốc.

Dù sao chỉ cần tư hữu hóa, họ sẽ nghĩ mọi cách móc tiền trong túi bạn.

Thủ đoạn đó chỉ có bạn không nghĩ ra, chứ không có chuyện họ không làm được.

Thậm chí khả năng lớn hơn là: dự đoán sẽ lỗ nên nhiều tuyến đường sắt không xây nữa, nói không chừng ngay cả đường sắt cao tốc cũng không tồn tại.

Theo một tổ chức điều tra châu Âu, giá vé tàu cao tốc ở Trung Quốc là thấp nhất thế giới, khoảng 0,04 euro mỗi km.

Trong khi Tây Ban Nha là 0,19 euro,
Pháp là 0,22 euro,
Đức là 0,27 euro,
Ý là 0,25 euro,
Nhật Bản là 0,22 euro.

Ngay cả khi tính thêm hệ số thu nhập, giá tàu cao tốc ở đại lục vẫn rất rẻ.

Hơn nữa để phục vụ hành khách tiết kiệm, vẫn còn tàu vỏ xanh giá rẻ.

Còn điện lực thì càng khoa trương hơn.

Mấy chục năm sau, chỉ để cấp điện cho bảy hộ dân ở vùng biên giới, đại lục đã tốn tới 60 triệu tệ, chưa tính chi phí bảo trì sau này.

Nhà máy điện tư nhân thử cấp điện xem?

Sáu chục triệu đấy!

Điện đưa đến rồi phải bán bao nhiêu tiền một kWh mới thu hồi được vốn?

Vì vậy khi Lý Dã hỏi Thái Mẫn Oánh rằng “kinh tế tự do phương Tây có lợi cho người nghèo hay không”, cô căn bản không trả lời được.

Bởi vì trong hệ thống kinh tế phương Tây, không tồn tại đáp án gọi là “buôn bán lỗ vốn”.

“Thôi được rồi, hôm nay chúng ta tạm thời không bàn vấn đề này nữa, vẫn nên phân tích bản hiệp định ký tại New York này đi!”

Thấy Thái Mẫn Oánh và Lý Dã có xu hướng “đấu khẩu đến cùng”, cuối cùng Trương Khải Ngôn vẫn mở miệng chấm dứt cuộc tranh luận của hai người, chuyển sang bàn về Hiệp định Plaza.

Dù ông không hiểu tại sao hôm nay Lý Dã lại thiếu kiên nhẫn, không giống như trước đây thường bình tĩnh thảo luận với các sư huynh sư đệ.

Nhưng so với Hiệp định Plaza, bản kiến nghị của Thái Mẫn Oánh chỉ là chuyện nhỏ.

Vương Trí Viễn nói trước:

“Mấy năm nay xuất khẩu của Nhật Bản quá mạnh. Tôi cho rằng Mỹ đang liên kết với các quốc gia khác để chèn ép Nhật Bản, từ đó phục hưng ngành sản xuất trong nước.”

Trâu Mộng Thành nói:

“Nếu xuất khẩu của Nhật Bản bị ảnh hưởng, họ có thể sẽ cân nhắc chuyển ngành sản xuất ra nước ngoài, mà chúng ta có điều kiện để tiếp nhận.”

Thái Mẫn Oánh phụ họa:

“Anh Trâu nói đúng. Với quan hệ hiện nay giữa chúng ta và Nhật Bản, nên tranh thủ tiếp nhận các ngành công nghiệp Nhật chuyển ra ngoài. Đây là một cơ hội rất tốt.”

Trong thời kỳ “ba mươi năm mất mát”, ngành sản xuất nội địa của Nhật Bản quả thật bị ảnh hưởng.

Nhưng vì đồng yên tăng giá, họ cũng ồ ạt đầu tư xây nhà máy ở nước ngoài, khiến lợi nhuận ở hải ngoại sau này phình to đến mức đáng kinh ngạc.

Vì vậy về sau có người suy đoán rằng Nhật Bản chưa chắc không biết âm mưu trong Hiệp định Plaza.

Chỉ là vì mệnh lệnh của “đại ca” nên buộc phải nghe theo, sau đó tương kế tựu kế, vừa giả vờ than khổ, vừa lén chuyển dịch công nghiệp ra nước ngoài.

Nghe mấy sư huynh sư tỷ nói xong, Lý Dã cười trêu:

“Tôi cho rằng trong thời gian ngắn, đồng yên sẽ tăng giá mạnh, còn đô la Mỹ chắc chắn sẽ giảm nhanh.

Vì vậy nếu mọi người có đường dây thì nên tranh thủ đổi một ít yên, kiếm chút tiền nhỏ.”

“Ha ha ha, Lý Dã, đề nghị của cậu thực tế thật đấy. Ngày mai tôi đi tìm người đổi ít yên cất.”

“Lý Dã, cậu nói vậy với bọn tôi cũng vô dụng. Bọn tôi đâu giống cậu, trong tay còn có đô la. Bọn tôi chỉ có thể trơ mắt nhìn cơ hội kiếm tiền thôi!”

“Ha ha ha ha!”

Mọi người đều cười lớn với Lý Dã.

Nhưng Thái Mẫn Oánh lại lạnh lùng nói:

“Nhìn cái tiền đồ của anh kìa. Học với thầy lâu như vậy rồi mà vẫn chỉ chăm chăm vào chút lợi nhỏ như đầu ruồi.”

“…”

Lý Dã không nhịn được sờ mũi.

Đây mà là lợi nhỏ như đầu ruồi sao?

Sau khi Hiệp định Plaza được ký, chỉ trong hai tháng đồng yên đã tăng giá hai ba mươi phần trăm.

Số tiền trong tay Lý Dã tính bằng đơn vị hàng trăm triệu.

Chỉ cần dùng thêm một chút đòn bẩy thôi, thì sẽ là tiền nhiều không đếm xuể.

(Hết chương)